Anatomia Mocy. Podcast | 16: Wyobraź sobie, że kobieta z definicji to osoba sprawcza

11 marca 2026 // Fundacja Moc Kobiet

Najnowszy odcinek podcastu jest o sprawczości. Ponieważ wiele decyzji oddajemy innym – szefowi, partnerowi, niedookreślonym okolicznościom, a nawet obcym, bo „co ludzie powiedzą”? Odcinek ten ma dwie części – ogólnodostępną oraz zamkniętą premium dla Patronek i Patronów, którzy Patronite synchronizują ze Spotify. 

🎙️ „Anatomię Mocy” prowadzi Sylwia Chrabałowska
📍 Transkrypcje: www.mockobiet.eu
💜 Wspieraj Fundację Moc Kobiet na Patronite www.patronite.pl/mockobiet
🔔 Subskrybuj kanał „Anatomia Mocy” na swojej podcastowej platformie lub na You Tube, by nie przegapić kolejnych odcinków!
 
  • Następny odcinek już 25.03.2026 z pisarką Pauliną Klimańską-Nowak o sagach kobiet, o dziedziczeniu traum i wybieraniu własnej drogi

OGŁOSZENIE

Ambasada Królestwa Norwegii, Skandynawsko-Polska Izba Gospodarcza i Forum Organizacji Kobiet zapraszają na inaugurację platformy współpracy organizacji i środowisk kobiecych (FOK – Forum Organizacji Kobiet). To początek przestrzeni stworzonej, by kobiety mogły budować realny wpływ, być widoczne i działać razem.

24 marca w warszawskiej Fabryce Norblina w godzinach 10:00–14:00 liderki biznesu, przedstawicielki organizacji społecznych i ekspertki spotkają się, żeby rozmawiać o tym, jak sprawczość zmienia życie. Link: tu kliknij, by się zarejestrować.

STRESZCZENIE ODCINKA 16. „ANATOMII MOCY”

Gdybyś miała wybrać jedno słowo opisujące różnicę między życiem, które się przydarza, a życiem, które się kreuje, to byłoby to „sprawczość”. Sylwia Chrabałowska, prowadząca podcast mówi wprost:

sprawczość to zmiana siebie. I to od niej trzeba zacząć, szczególnie wtedy, gdy coś w naszym życiu uwiera.

Czym jest sprawczość?

„Sprawczość” to

przekonanie, że mamy kontrolę nad własnymi działaniami i ich skutkami.

Psycholodzy dodają:

to świadomość, że inicjujemy własne działania, odpowiadamy za nie i jesteśmy autorami osiąganych wyników.

W naukach społecznych sprawczość oznacza

zdolność do wpływania na innych i zmieniania rzeczywistości przez świadome wybory.

Jedno zdanie, które to oddaje zdaniem Sylwii:

Moje życie zależy od moich decyzji.

Psychologia rozróżnia dwa typy ludzi:

  • tych z wewnętrznym punktem kontroli
  • i tych z zewnętrznym.

Pierwsi wierzą, że to, co ich spotyka, wynika z ich własnych wyborów i wysiłków. Drudzy przypisują swoje doświadczenia losowi, fortunie, innym ludziom lub okolicznościom. Ta różnica decyduje o wszystkim: czy działasz, czy czekasz, czy piszesz swoje życie, czy tylko je czytasz.

Jak przez działania Fundacji Moc Kobiet budujemy sprawczość w naszym społeczeństwie?

W areszcie śledczym w Bydgoszczy powstał pierwszy w Polsce program resocjalizacyjny łączący cztery obszary:

  • poczucie sprawstwa,
  • inteligencję emocjonalną,
  • wyznaczanie celów
  • i przeciwdziałanie wyuczonej bezradności.

Program FORCE był skierowany do kobiet pozbawionych wolności – kobiet, którym przez lata nikt nie dawał wyboru, pytał o zdanie ani mówił, że ich decyzje mają znaczenie.

Martin Seligman zdefiniował wyuczoną bezradność jako

stan, w którym przestajemy próbować, bo nauczyliśmy się, że próbowanie nic nie zmienia.

Ten stan dotyka kobiet z dobrym wykształceniem, pracą i rodziną, czyli takich, które mają plany, lecz ich nie realizują. Które czekają na lepszy moment, zgodę szefa, dorosłość dzieci, pewność siebie. Mechanizm jest ten sam jak u kobiet z ograniczoną wolnością w areszcie śledczym, tylko sceneria inna…

Jak się wydostać?

Jest propozycja, by zacząć od pytania:

Co mogę zrobić?.

To pytanie przestawia mózg z trybu bezsilności w tryb działania. Metoda małych kroków działa, bo mózg uczy się przez powtarzanie i gdy zobaczy, że działanie przynosi efekt, zaczyna pracować inaczej. Jeden dowód skuteczności wystarczy, żeby uruchomić proces zmiany myślenia, zmiany naszego nastawienia.

Gałczyński w jednej z miniatur dramatycznych w „Teatrzyku Zielona Gęś” pokazał urzędnika stojącego na brzegu, który zamiast pomóc tonącemu, wypytuje go o dane do formularza. Urzędnik działał, ale jego działanie było oderwane od potrzeby tonącego, było wręcz abstrakcyjne w tej sytuacji.

Warto zapytać siebie:

czy moje działania naprawdę coś zmieniają, czy dają mi złudzenie ruchu?

Nowa inicjatywa Fundacji Moc Kobiet: FORCE JUNIOR 

Program FORCE zdobył nagrodę w konkursie wojewódzkim, więc wiemy, że eksperci spawdzili i potwierdzili jego skuteczność. Teraz idziemy o krok dalej, bo w drugim półroczu ruszamy z FORCE JUNIOR. Program skierowany do dzieci i młodzieży pod nadzorem kuratorskim. Program uczy sprawstwa, odpowiedzialności za decyzje i odwagi w codziennych wyborach. Bo dzieci w kryzysie to dorośli, którymi za chwilę będziemy wszyscy żyć.

Sprawczość to nawyk

Sprawczość buduje się przez małe decyzje, ich powtarzanie i wytrwałość. Czasem zaczyna się od jednego „nie” przez odmowę zrobienia czegoś wbrew sobie. Zmiana w grupie natomiast działa szybciej Jeśli chcesz działać w towarzystwie, Sylwia Chrabałowska zaprasza do Archipelagu Kobiet, społeczności na platformie Patronite.

Świadomość jest pierwszym krokiem do mocy.

Ruch – drugim.

Zacznij dziś!

🎙️ „Anatomię mocy” prowadzi Sylwia Chrabałowska
📍 Transkrypcje: www.mockobiet.eu
💜 Wspieraj Fundację Moc Kobiet na Patronite www.patronite.pl/mockobiet
🔔 Subskrybuj kanał „Anatomia Mocy” na swojej podcastowej platformie lub na You Tube, by nie przegapić kolejnych odcinków!
– – – 
  • Następny odcinek już 25.03.2026 z pisarką Pauliną Klimańską-Nowak o sagach kobiet, o dziedziczeniu traum i wybieraniu własnej drogi
Tu wejdź w swój wirtualny wolontariat

Dodaj komentarz